Güroymak Ne Zaman Belediye Oldu? Tarihin Derinliklerinden Günümüze Bir Yolculuk Bir tarihçi olarak her zaman geçmişle bugünü buluşturmanın büyüsüne inanmışımdır. Çünkü bir yerin hikâyesi, yalnızca taş binalarında ya da tozlu arşivlerinde değil, insanlarının belleğinde ve dönüşen yaşamında gizlidir. Güroymak da tam olarak böyle bir yerdir. Bitlis’in verimli toprakları üzerinde yükselen bu güzel ilçe, tarih boyunca farklı kimlikler kazanmış, değişimlere tanıklık etmiş ve sonunda kendi belediyesini kurarak modern yerel yönetim anlayışına adım atmıştır. Peki, Güroymak ne zaman belediye oldu? Gelin, bu sorunun yanıtını tarihsel süreçlerin izinde birlikte arayalım. Osmanlı Döneminden Cumhuriyet’e: Güroymak’ın İlk Kimliği Güroymak, geçmişte “Norşin” adıyla biliniyordu. Norşin, Kürtçe…
8 YorumKategori: Makaleler
Gümüş En Kolay Nasıl Anlaşılır? Psikolojinin Işığında Parlayan Gerçekler Bir Psikoloğun Meraklı Girişi İnsanoğlu, parlak olana karşı derin bir eğilim taşır. Parlayan bir yüzey gördüğümüzde gözlerimiz istemsizce oraya yönelir, tıpkı zihinlerimizin yeni bir düşünceye yönelmesi gibi. “Gümüş en kolay nasıl anlaşılır?” sorusu da yalnızca maddi bir merak değildir; aynı zamanda insanın algı süreçlerini, dikkat mekanizmalarını ve değer atfetme biçimlerini de içeren psikolojik bir sorudur. Bir psikolog olarak bu soruya sadece kimyasal tepkimelerle değil, insan zihninin yansımalarıyla da bakmak gerekir. Çünkü bir maddeyi tanımakla, bir insanı tanımak arasında şaşırtıcı benzerlikler vardır. Bilişsel Psikolojinin Merceği: Gümüşü Tanımak, Algıyı Çözümlemek Bilişsel psikoloji, insanın…
12 YorumDehidrasyon Örnekleri Nelerdir? Kültürlerin Perspektifinden Bir Antropolojik İnceleme Kültürlerin çeşitliliğini anlamak, insanlık tarihini ve toplulukları farklı açılardan keşfetmek için en heyecan verici yolculuklardan biridir. Her kültür, yaşamın anlamını ve dünyaya dair bakışını farklı şekillerde ifade eder. Bu çeşitliliği gözlemlemek, toplulukların sağlığı, yaşam biçimleri ve çevreleriyle olan ilişkilerini daha derinlemesine kavramamıza yardımcı olur. Bugün, dehidrasyon, yani vücudun su kaybı ile ilgili bir durumu antropolojik bir perspektifle ele alacağız. Ancak burada sadece fiziksel anlamdaki dehidrasyonu değil, aynı zamanda kültürel bağlamda bir topluluğun kendini nasıl “kurutma” ya da “susuz bırakma” sürecine girdiğini de inceleyeceğiz. Dehidrasyon Nedir? Dehidrasyon, vücudun yeterli miktarda su kaybetmesi sonucunda…
12 YorumKapitülasyon Ne Demek? Tarihin Gölgesinden Günümüze Uzanan Bir Hikâye Merakla Başlayan Bir Yolculuk Tarih, sadece savaşların, kralların ve imparatorlukların hikâyesi değildir. Aynı zamanda hakların, ayrıcalıkların ve güç ilişkilerinin de hikâyesidir. İşte bu noktada karşımıza çıkan kavramlardan biri de “kapitülasyon”dur. İlk duyulduğunda karmaşık gibi gelen bu kelime, aslında geçmişin derin izlerini taşır ve bugünü anlamamız için önemli ipuçları sunar. Bu yazıda, kapitülasyonun ne olduğunu hem verilerle hem de insan hikâyeleriyle harmanlayarak keşfedeceğiz. Kapitülasyon Ne Demek? Kapitülasyon, kelime anlamı olarak “teslimiyet” veya “ayrıcalık” anlamına gelir. Tarihsel bağlamda ise bir devletin başka bir devlete veya topluluğa tanıdığı hukuki, ticari ya da siyasi ayrıcalıkları…
6 YorumKanı Belirtmek Ne Demek? Derinlemesine Bir Keşif Hepimiz günlük yaşamda bazı kelimeleri ve deyimleri kullanırken farkında olmadan ne kadar anlamlı olduklarını göz ardı edebiliyoruz. Mesela, “kanı belirtmek” deyimi. Duyduğumuzda kulağımıza garip gelebilir, ama aslında içinde oldukça derin bir anlam barındırır. Peki, kanı belirtmek tam olarak ne demek? Gelin, bu deyimin kökenine, anlamına ve yaşamımıza olan yansımalarına yakından bakalım. Kanı Belirtmek: TDK’ye Göre Türk Dil Kurumu’na göre, kanı belirtmek, bir konuda veya bir durumla ilgili açıkça ve net bir şekilde bilgi vermek, o durumu veya durumu anlatmak anlamına gelir. Bir kişinin ne hissettiğini, ne düşündüğünü veya bir şeyin sonucunu net olarak…
Yorum BırakKan Dolaşımı Ne Kadar Sürer? Geleceğin Nabzını Tutmak İçimizde her saniye durmadan akan bir nehir var: kan. Sessizce, görünmeden ama hayatın ta kendisi olarak varlığını sürdürüyor. Belki de tam da bu yüzden üzerinde pek düşünmüyoruz. Peki hiç merak ettiniz mi; bu büyüleyici yolculuk ne kadar sürüyor? Ve daha da önemlisi, gelecekte kan dolaşımını anlamak ve yönlendirmek hayatımızı nasıl değiştirebilir? — Bir Düşünce Yolculuğuna Hoş Geldiniz Kan dolaşımı dediğimiz şey, aslında bedenimizin en eski ve en sofistike sistemlerinden biri. Ortalama bir yetişkinin kanı, kalpten çıkıp vücudu tamamen dolaşarak tekrar kalbe dönene kadar yaklaşık 20 ila 60 saniye arasında bir zaman harcar.…
Yorum BırakKamu hizmeti nedir TDK? Küresel ve yerel bakışlarla ortak iyiliğin anatomisi Ben meseleleri hep farklı açılardan düşünmeyi severim. “Kamu hizmeti” dediğimiz şey, kulağa ilk duyduğumuzda sıkıcı bir devlet terimi gibi gelebilir ama aslında hayatımızın neredeyse her anında bizimle birlikte. Sabah uyandığında musluktan akan su, sokakta yanmayan lambanın şikâyet hattı, okulda çocuğunu karşılayan öğretmen, hastanede seni dinleyen doktor… Bunların hepsi, birer kamu hizmetidir. Ama bu kavram, sadece teknik bir görev tanımından ibaret değil; aynı zamanda toplumun nasıl bir “birlikte yaşama vizyonu” kurduğunun da aynasıdır. TDK’ya göre kamu hizmeti: “Devletin veya diğer kamu tüzel kişilerinin, kamu yararını sağlamak amacıyla yürüttüğü sürekli ve…
8 YorumBir Antropoloğun Gözünden: Netflix Geçmişi Var mı ve Kültürel Hafızanın Dijital Ritüelleri Bir antropolog olarak, her toplumun kendi ritüellerini, sembollerini ve kimlik inşasını anlamaya çalışırken artık dijital çağın kabilelerine de bakmak gerekiyor. Günümüz insanı, eskiden köy meydanlarında anlatılan hikâyeleri artık ekranın soğuk ışığında izliyor. Netflix gibi platformlar, yalnızca birer eğlence aracı değil; aynı zamanda çağımızın en etkili kültürel sahneleri haline geldi. Peki, Netflix geçmişi var mı? sorusu yalnızca teknik bir merak değil; aslında modern insanın kültürel hafızasının dijital bir izdüşümüdür. Bu “geçmiş”, izlediğimiz yapımların kaydından fazlasını temsil eder: kim olduğumuzu, neyi önemsediğimizi ve hangi kültürel sembolleri benimsediğimizi gösterir. — Dijital…
8 YorumIşitsel İşlemleme Ne Demek? Edebiyatın Sesinde Yankılanan Bir Gerçek Kelimelerin sesi vardır. Her harf, zihnimizin derinliklerinde yankılanan bir titreşimdir; kimi zaman bir şiirin melodisinde, kimi zaman bir roman karakterinin iç sesinde gizlenir. Edebiyat, aslında bu seslerin düzenlenmiş halidir — duyulanın ve duyumsananın dansı. Ama ya bazı zihinler bu dansın ritmini duymakta zorlanıyorsa? Işitsel işlemleme tam da bu noktada anlam kazanır: duymanın ötesinde, duyulanı anlamlandırma süreci. Sesin Anlamla Buluştuğu Nokta Işitsel işlemleme, beynin sesleri çözümleme, ayırt etme ve anlamlandırma biçimidir. Kulaklarımız birer alıcıdır; fakat kelimelerin müziğini asıl orkestraya çeviren, beynin kendisidir. Bir çocuk öğretmeninin sesini duyabilir, ancak onu sınıftaki diğer gürültülerden…
Yorum BırakHisar’ın Sözlük Anlamı Nedir? Taşın, Gücün ve Zamana Direnişin Hikâyesi Bir tarihçi olarak her zaman şunu düşünürüm: Geçmişi anlamak, bugünü çözmenin en güvenilir yoludur. Her kelimenin bir belleği, her yapının bir hikâyesi vardır. “Hisar” kelimesi de bu türden bir kelimedir; sadece bir taş yığını ya da savunma yapısı değil, bir dönemin dünya algısını, güvenlik anlayışını ve toplumsal örgütlenmesini anlatır. Bugün “Hisar” dendiğinde aklımıza kale duvarları gelir. Fakat tarihsel açıdan baktığımızda, bu kelime insanlığın korku, güç ve aidiyet duygularını şekillendiren bir semboldür. Peki, “Hisar’ın sözlük anlamı nedir?” sorusu yalnızca bir tanım arayışı mı, yoksa insanlığın kendi güvenlik tarihini anlama çabası mı?…
Yorum Bırak